Sosyal Medya

Makale

Felak ve Nas Sureleri Niçin Okunur?

Felak Suresi

Bismillahirrahmânirrahîm

1. De ki: Sığınırım karanlığı yarıp sabahı ortaya çıkaran Rabb’e

Karanlığı yarıp sabahı ortaya çıkarmak dertlerden kurtulmayı anlatır. Bu yüzden kurtarıcı olan Allah’a sığınılır. Allah’a sığınmak ise önce indirdiği vahyi izlemek, gösterdiği yoldan gitmek, emir ve yasaklarını yerine getirmekle gerçekleşir.

2. Yarattıklarının şerrinden

Burada her türlü kötülüğün yaratılanlardan geldiği vurgulanır.

3. Karanlığı çöktüğü zaman gecenin şerrinden.

Gecenin zifiri karanlığı, bütün kötülük çeşitlerini içine alır.

4. Düğümlere üfleyenlerin şerrinden.

Burada büyüden değil büyücülerden Allah’a sığınılır. Çünkü büyücülerin ne yaptığı anlaşılırsa büyünün gerçek bir etkisi olmadığı açığa çıkar. Karanlığın çökmesi, burada hassaten düğümlere üfleyen büyücülerin yaptığıdır. Onlar, nasıl hiçbir şey yokken varmış gibi insanları kandırıyorsa iman ve sâlih amelin olmadığı bir dünya da kişiyi böyle aldatır. Büyülenmek, insanın hayatın gerçek yüzünden uzaklaşması ve her şeyi olduğundan farklı, yanlış bir mecrada değerlendirmeye başlamasıdır. Kişinin başına gelen dertlerin en can yakıcı tarafı budur. Zira bir şeyi olduğundan farklı görmek, haddini aşmak için pek çok gerekçe üretir.

5. Ve haset ettiği zaman hasetçinin şerrinden.

İnsanı yoldan çıkarmaya çalışanlar, bunu hasetlerinden yapmaktadırlar.

……………………………………..

Bu açıklamalar ışığında surenin kazandığı mana şudur:

“Yarattıklarının ve özellikle karanlık işlere düşkün tüm insanların şerrinden, kinlerini kustukları zaman baskı altında hakikate karşı umudumu yitirmekten ve yaptıkları büyülerin etkisinde kalıp bir şeyi olduğundan farklı görerek gerçeklerden uzaklaşmaktan, karanlığı yarıp sabahı ortaya çıkaran şafağın (kurtuluşun) Rabb’ine sığındığını söyle. (Söyle de baskı, zulüm ve tuzaklarının seni yolundan çeviremeyeceğini anlasınlar.)”

Felak suresi, kinlerini eyleme döktüklerinde inananları doğru yoldan çevirmek için gerçekleri olduğundan farklı göstermeye çalışarak onları sıkıntıya sokmayı amaçlayanlara karşı bir dikkat ve uyanıklık oluşturmak ve Allah’ın ayetlerinin rehberliğine uydukları sürece bu tuzaklara düşmeyeceklerini bildirmek üzere indirilmiştir.

 

Nâs Suresi

Bismillahirrahmânirrahîm

1–3. De ki: Sığınırım ben insanların Rabb’ine, insanların Melik’ine (Hâkim’ine), insanların İlah’ına.

Sığınma konusu, ayetlerde zikredilen isimlerle ilgili oluşturulan yanlış düşüncelerle ilgilidir. Nitekim insan hayatının en önemli veçhesi, Allah hakkında doğru düşünmesidir. Dolayısıyla Allah’ın Rabb, Melik ve İlah vasıfları, iyi bilinmeli ve bu isimlerle ifade edilen manalar üzerinde hassasiyetle durulmalıdır.

4–6. İnsanların içine (gizli ve açık bir şekilde) vesvese veren (her) sinsi vesvesecinin şerrinden.

Buradaki vesveseciler, insanı Rabb’i konusunda yanıltan söz ve uygulamalara imza atan kötü kişiler ve onlardan etkilenen kişinin kötü dürtüleridir. Bu kötü dürtüler, bazen açık ve anlaşılır bazen de gizli ve hileli yollardan gelir.

……………………………………..

Bu açıklamalar ışığında surenin kazandığı mana şudur:

“İnsanı yaratılışına uygun olan çizgiden çevirmek ve saptırmak adına zihnini ve gönlünü alt üst etmeye, baskı ve zulümle onu yolundan çevirmeye çalışan gizli ya da açık her türlü vesveseyle kötülük yapmaya çalışanların şerrinden insanların Rabb’ine, Melik’ine (Hâkim’ine) ve İlah’ına sığındığını söyle. (Söyle de amaçladıkları kötülükleri hiçbir zaman gerçekleştiremeyeceklerini anlasınlar.)”

Nâs suresi, inananların iç barışıklığını korumak için farkında olsunlar ya da olamasınlar kendi içlerinden gelebilecek ve onları doğru yoldan alıkoyacak her türden ayartmaya karşı dikkatli olmalarını ve Allah’ı Rabb, Melik ve İlah olarak doğru bir şekilde tanıdıkları sürece korkmamaları gerektiğini bildirmek üzere indirilmiştir.

Birlikte Anlam

Felak suresi hemen ardından gelen Nâs suresi ile tefsir edilir. Büyücüler Mekke’nin ileri gelenleridir. Onlar, arzularını ilah edindiklerinde şehirde ortaya çıkan tablo hiç de iç açıcı değildir. Her şey anlamını ve değerini kaybedip bulunması gereken yerden çok uzaklara savrulur. Dünya ve içindekilerin kazandığı mana açgözlü insanların çizdiği resimlerle şekillenir. Surelerdeki mana, insanları hak etmedikleri şekilde kandıran Mekke müşrikleriyle olmadık şeyleri gerçekmiş gibi kurgulayan büyücüleri eşleştirir.

Velhasıl

Felak ve Nâs surelerinin anlamları, birlikte ele alındığında şöyle bir çerçeve ile karşılaşılır:

“Gerçeği olduğu gibi görebilmem ve başkalarına da gösterebilmem için yaptığım mücadelede; kötü düşüncelerin, karanlık işlerin, baskı ve zulümlerin, herhangi bir şeyi olduğundan farklı görmeme yol açmasına ve beni yolumdan alıkoyma çabalarına karşı dikkatli olmam gerektiğini biliyorum. Bu direnişte karanlığı yarıp sabaha dönüştüren Rabb’imden yardım istiyorum. Rab, Melik ve İlah, sıfatlarının hayatımdaki izdüşümlerine dikkat ettiğim sürece, ister açıkça kötü insanların yaptıklarından kaynaklansın, isterse içimde boy atmaya çalışan gizli bir etkiyle beni sarsmaya çalışsın, vesvesenin benim kulluğuma zarar verebilecek ve yolumdan çevirebilecek kadar uzun boylu olmadığını anlıyorum.”

Surelerin açılımı denilebilecek bu ifadeler, sığınmanın müslümanlar açısından bir özgüven konusu olduğunu ifade eder. Böyle söyleyerek inananlar, vesveseye karşı dikkatli olduklarını ve asla ona yenik düşmeyeceklerini dile getirmiş olurlar. Nihayet surede geçen Allah’ın isimleri, müslümanların bu başarısının O’nun bir lütfu olduğunu da ifade etmektedir. Her iki sure de insanın Rabb’ini doğru tanımasının ne kadar önemli olduğunu gösterir. Aksi hâlde kişinin içine düşeceği çukurdan kurtulması mümkün değildir. O hâlde Felak ve Nas sureleri, bazen dünyaya kapılıp yoldan çıkmamak bazen de iman ettiği hususlardan baskı ve zulüm altında vazgeçmemek için okunur. Sureler bu anlamda büyü bozucudur. Onların ortaya çıkardığı bilinç, kişide teklif ve tehditlerle dolu hayatın büyüsüne kapılmamak adına bir dikkat oluşturur.

 

Not: Bu yazı, “Sözün Gücü” isimli kitaptan faydalanılarak düzenlenmiştir.

Henüz yorum yapılmamış.

* İşaretli tüm alanları doldurunuz.

window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-57160306-1');
window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-57160306-1');