Sosyal Medya

M. Ali Akbulut: Hürmüz Boğazı



28 Şubat’ta ABD ve işgal rejimi İsrail’in İran’a yönelik saldırıları istenildiği gibi gitmedi. Daha doğrusu saldırganlar, istediklerini istedikleri zaman ve istedikleri şekilde alamayacaklarını anladılar. Ya da şöyle; istemek ile almak arasındaki farkın ne olduğunu gördüler.

İran’a saldırarak rejimi değiştirmek, nükleer faaliyetleri sonlandırmak ve İran’ın gücünü kırmak istiyorlar. İstekler o kadar çoktu ki saymakla bitmiyordu.

Hayal kurmak ile hayalci olmak arasındaki fark gibi...

Saldırı öncesinde içeriden yıpratma taktikleri, halkı sokaklara dökme siyasetleri, komşu ülkelerin topraklarını kullanarak ayrılıkçı unsurları silahlandırıp ülkede kaos çıkarma çabaları gibi birçok yöntem denendi.

Bunların hiçbiri istenilen hedefleri gerçekleştirmeye yetmedi. Ve sonunda askeri yöntemlere başvurdular. 40 gün boyunca en gelişmiş silahlarını en acımasız şekilde kullandılar.

Ülkenin lider kadrosunu şehit ettiler, askeri kadroyu katlettiler. Ülkenin başıboş kalacağını ve daha rahat işgal edileceğini tasavvur ettiler.

İstenilen hiçbir şey, istenildiği gibi gitmedi.

Büyük hedeflerin peşindeydiler. Çok geniş bir alanda büyük oyun oynamak istemişlerdi. Komşu ülkelere kurdukları askeri üslerle, bölgedeki nüfuz alanlarını kullanarak yürüttükleri geniş çaplı askeri operasyonların hedeflerine ulaşmada etkili olmadığını gördüler.

Ve tam tersi oldu... İran, her saldırıya ayrı ve etkili karşılık verdi. Hem de şaşkına çeviren bir karşılık verdi. Direniş gösterdi. Direnerek de bütün oyunları bozdu.

Ve İran, “olmaz” dedikleri şeyi yaptı... Boğazı kapattı.

Dünya enerji sevkiyatının %20’sinin yapıldığı Hürmüz Boğazı, İran silahlı kuvvetlerinin kontrolü ve denetimine geçti. Daha doğrusu, uluslararası hukuktan doğan haklarını kullanıma açtığını duyurdu.

Hiç beklemedikleri bir denklem oluştu. Askeri yollarla diz çöktürmek istedikleri İran, ekonomik yollarla sadece ABD ve işgal rejimini değil; bölge ülkelerini ve ABD’nin müttefiklerini de içine alan küresel bir krize sürükledi.

Hatta İran bile, 47 yıldır kendisine uygulanan yaptırımları ve ambargoları tersine çevirdi. 40 gün içinde bütün dünyaya uygular hâle geldi. 47 yıldır İran’a yönelik uygulanan ekonomik ambargoların karşılığını 40 günde alabilecek bir denklem oluşturdu. Bunu yaparken de hukuk kurallarına bağlı kaldığını duyurdu.

İran, uluslararası hukuk kapsamında bölgedeki partneri olarak Umman ile koordineli şekilde boğazın denetimini sağlama yollarını inceledi. Hem ulusal hem de uluslararası yasalar çerçevesinde düzenlemelere gitti. Sessiz ama etkili düzenlemeler...

ABD Başkanı Trump’un boğazına, Hürmüz Boğazı’nın kılçıkları takıldı. Bölgedeki müttefiki ülkelerin tepkileri İran’dan çok ABD’ye yönelik olsa da Trump’un tavırlarına karşı sessiz kalmayı tercih etmeye başladılar.

Trump, seyrüsefer serbestliği sağlamak adına bazı adımlar atsa da hem attıkları adımların işe yaramadığı hem de attıkları her adımın devamının gelmediği görüldü. Zira İran’ın sert tepkileri ve kararlı tutumu, Trump’un canını sıkmaya başladı. Boğazında düğümlenen lokmayı ne çıkarabildiği ne de yutabildiği bir pozisyona düştü.

Yutamıyor; boğazına büyük geliyor. Çıkaramıyor; dünya genelindeki prestiji yerle bir oluyor. Hürmüz Boğazı, boğazında düğümlenip kaldı...

Pakistan’ın yürüttüğü arabuluculuk çabalarında da Hürmüz Boğazı ana gündem konusu olmaya devam ediyor.

Zaman zaman BAE ile koordineli şekilde boğazdaki denetimi bypass etme çabaları da sonuç vermiyor. NATO’ya yönelik yardım çağrıları karşılık bulmamış; Avrupalı müttefikleri içindeki çatlaklar derinleşerek devam etmiş olsa da boğazda düğümlenen sorunun çözümü için adım atılmıyor.

İran, “Tüm seçeneklere hazırız. Her türlü saldırıya karşı koyabilecek kapasitemiz de hazırlığımız da var.” diyerek blöf çıkışların önünü kesiyor.

Savaş meydanında yenilgi alan Trump’un; diplomasi yoluyla, blöflerle, tehditlerle ve baskılarla istediğini alamayacağını bilmeli mesajı veriliyor.

“Savaşı biz başlatmadık. Savaşta galip gelen taraf da biziz. Tazminatta hak bizimdir. Boğazın kontrolü de güvenliği de bizden sorulmalıdır. Boğazda bizim için tehdit oluşturacak hiçbir geçişe izin vermeyeceğimiz anlaşılmalıdır.” görüşü hâkim.

Bölgenin enerji koridoru olmasının yanı sıra Hürmüz Boğazı’nın altından geçen fiberoptik ağlar ve internet ulaşım hatları, boğazın önemini daha da artırıyor. Çünkü küresel ekonominin internet üzerindeki bağımlılığı dikkate alındığında olayın ciddiyetini anlamak mümkün. Küresel ekonomik hareketliliği sağlayan internet ağının %95’inin Hürmüz Boğazı sularından geçtiği belirtiliyor.

Bir yandan enerji koridorunun kontrolü, diğer yandan ekonomik iletişimi sağlayan internet hatlarının kontrolü... Dünya, 47 yıldır İran’a yönelik uygulanan ambargo karşısında çaresiz. Daha doğrusu İran, “Çözüm konusunda diyaloğa hazırız. Tavrımız dünyaya değil; ABD ve işgal rejimi İsrail’in saldırılarınadır.” diyor. Ve ekliyor: “Saldırıyı destekleyenler ve ABD ambargosuna destek verenler düşünsün.”

İran’ın isteği; boğazın üstünden geçen gemilerden de boğazın altından geçen fiberoptik ağlardan da ücret almak ve denetim sağlamak...

ABD ve işgal rejimi İsrail’in beklemediği bir durum bu... ABD üslerine ev sahipliği yapan Arap ülkelerinin hiç tahmin etmediği, düşünmediği bir durum bu... Onlar daha çok ABD’nin kendilerini koruyacağını düşünüyor, bunun için de dünyanın parasını ödeyerek silah satın alıyorlardı. Şimdi ise kendilerini koruyacak ülkenin korunacak duruma düşmüş olması onları şaşkına çevirmiş durumda. Savaşta galip çıkan ve isteklerini kabul ettiren taraf karşısında ne yapacaklarını bilemez hâle geldiler.

İran’a karşı mahcubiyetleri var. ABD’ye karşı umut kırıklıkları var. Halklarına söyleyecek sözleri yok. Diğer İslam ülkelerine bakacak yüzleri yok.

Peki ne olacak?

Fars Körfezi’nin güney bölgesinde yer alan Irak, Kuveyt, Katar, Bahreyn, BAE, Suudi Arabistan ve Umman; İran’ın isteklerine boyun eğmek zorunda kalacaklar. İran, “ABD bölgeden çekip gitmeli.” görüşünde ısrarcı. “Bölgedeki üslerini toplayıp gitmeli. Bölgenin güvenliğini birlikte sağlayalım.” diyor.

“Fars Körfezi bizim yaşadığımız bölge. Buraya gelen ve buradan geçen gemilerin çevreye bıraktığı atıklar bizim coğrafyamızı, yaşam alanlarımızı kirletiyor. Buna izin vermeyelim.” diyor.

“ABD ve işgal rejimi bizim aramızda fitne çıkarmaya çalışıyor. Buna izin vermeyelim. Aramızda düşmanlık oluşturmasına müsaade etmeyelim.” diyor.

Diyor demesine de kim ne kadar nasibine düşeni alır bilinmez. Ama bilinen bir gerçek var:

ABD ve işgal rejimi İsrail, bölgeyi ateş çemberine çevirdi. Bu ateşin yayılmasına izin verilmemesi gerekir. İran üzerinden İslam ülkelerinin kaynaklarının yağmalanmasına müsaade edilmemelidir.

Düşman oyunlarının farkına varmak ve oyuna gelmemek temennisiyle...

M. Ali AKBULUT

Henüz yorum yapılmamış.

* İşaretli tüm alanları doldurunuz.

Tasarım ve Kodlama BEYRİBEY BİLİŞİM