Sosyal Medya

Makale

Soçi’nin değişen yüzü, değiştirdiği yüzler

tarihinde yayınlandı.

Suriye Ulusal Diyalog Kongresi, Soçi’de yeniden toplanıyor. Rusya, Ä°ran ve Türkiye’nin baÅŸlattığı bu giriÅŸim, Suriye’deki istikrar için bir tür garantörlük mekanizması oluÅŸturmakla baÅŸlamıştı. BaÅŸlangıç aÅŸamasında önde tutulan amaçlardan biri, Suriye’de oyunun yerel gruplar üzerinden oynanmasına son vererek doÄŸrudan devletler tarafından ele alınmasını saÄŸlamaktı. Ä°kincisi ise Suriye sorununun ancak bölge ülkelerinin katkısıyla çözülebileceÄŸini ortaya koymaktı. Bir diÄŸeri de, bölgedeki sorunları Suriye ile sınırlı tutmak; yani Irak konusunu dışarıda bırakmaktı. 

Bu konular, ABD’nin bölge dışı kabul edildiÄŸini, yerelde dayandığı örgütlerin muhatap alınmayacağını ifade ediyordu. Kahire ve Cenevre müzakerelerinde fazla yol alınamamış olmasının en önemli nedeni olarak da, masada ABD’nin bulunmaması gösterilmiÅŸti. Bu durum aynı zamanda görüşmelere kim katılacak, kim katılmayacak sorusunun içeriÄŸin önüne geçmesine yol açmıştı. 

Yine baÅŸlangıçta Rusya’nın Soçi süreciyle durumu büyük ölçüde kendi denetiminde tutma çabası olduÄŸu açıktı, ancak Rusya hem Suriye rejimine hem de muhalefete baskı yaparak sürecin yürümesini saÄŸlayan oyuncu olmayı da baÅŸarmıştı. 

 

KoÅŸullar deÄŸiÅŸti

Gelinen aÅŸama, Soçi sürecinin hem taraflarının hem de içeriÄŸinin deÄŸiÅŸmesine yol açtı. Yine temel konu Ulusal Diyalog Kongresi’ne kimin davet edileceÄŸi meselesi olsa da, bu kez davetli aktör halkasının geniÅŸlemesi söz konusu... Bundan iki yıl önce Rejim ile aynı masada bulunmaktan imtina eden gruplar, bugün müzakerelerde taraf durumundalar. 

Yaklaşık 1600 kiÅŸi davet edilmiÅŸ vaziyette ve kabul etmek gerekir ki listenin büyük bir çoÄŸunluÄŸunda Rusya’nın etkisi büyük. Bu çerçevede Esad karşıtları ve muhalefet temsilcileri görüşmelerde yer alacak, ancak benzer biçimde Ä°ran ve belki biraz da Türkiye karşıtı kesimler de az sayıda dahi olsa temsil edilecekler.  

Söz konusu durum, Soçi müzakere sürecinin giderek güvenli bölge ya da garantörlük mekanizmaları dışına taşıp Suriye’nin geleceÄŸi konusuna hedeflendiÄŸini göstermekte. Artık, merkezi yapının yeniden yapılanması ve farklı kesimlerin temsiliyetleri ile yetkilerinin belirlenmesi aÅŸamasına geçildi. Bu durumda gayet tabi birbirleriyle fazlasıyla hasım hale gelmiÅŸ kesimlerin tüm konularda ortak görüş oluÅŸturmaları beklenmiyor. Burada amaç, kimsenin kazanmadığı oyunu kurmak... 

 

Dünya uzlaşamıyor

Suriye’de yeni bir anayasa ve siyasal yapının yeniden düzenlenmesi konusunun ele alınacak olması Soçi sürecini son derece hassas bir hale getiriyor. Zira yol alınırsa, bu Rusya’nın diplomatik baÅŸarısı ve bölgeye attığı imza olarak görülecek. BaÅŸarısız olsa, bu sefer de kaotik durumun tüm oyunculara zarar vererek devam etmesi söz konusu olacak. 

Yeniden yapılanma aÅŸamasında Soçi sürecinin dış katılımcılarının da artırıldığına dikkat çekmek gerek. BM Genel Sekreteri ve çok sayıda ülke gözlemci olarak davet edildi. Bu, gelecek konusundaki meÅŸruiyet arayışının ifadesi. 

Ancak Rusya’nın BM Güvenlik Konseyi Daimi Temsilcilerine yaptığı Soçi’ye katılım çaÄŸrısı, ne yazık ki sisteme hakim güçlerin henüz kendi aralarında anlaÅŸamadıklarını bir kez daha ortaya koydu. Fransa ve Ä°ngiltere, bu davete icabet etmeyeceklerini açıkladılar. Böylece ABD’nin katılacağı varsa da, bir anlamda onu da imha ettiler. Bu tutum, “biz Rusya’nın kurduÄŸu oyunu kabul etmiyoruz” demek. Ancak bu, “bize hiç alan kalmayacak” ÅŸeklinde de yorumlanabilir ve içeride zaten uzlaÅŸma sorunu yaÅŸayan kesimleri, uzlaÅŸmama konusunda cesaretlendirebilir. 

STAR

Henüz yorum yapılmamış.

* İşaretli tüm alanları doldurunuz.