Sosyal Medya

Makale

NATO, Füze Kalkanı ve Rusya

ABD’nin dış güvenlik stratejisinin bir devamı olarak NATO stratejisine dönüşmüş olan Füze Kalkanı projesi, 2002’den günümüze kadar farklılaÅŸarak da olsa güvenlik konularının merkezindeki yerini koruyor.

2002’de, özellikle İran’ın anti-balistik füze denemeleri ve nükleer çalışmaları gerekçe gösterilmiÅŸ, “haydut devletler” örnekleri verilmiÅŸ ve bilinmez ellere geçebilecek kitle imha silahları tehdit olarak tanımlanmıştı. NATO ülkelerini İran, Kuzey Kore ya da iç savaÅŸ yaÅŸanan OrtadoÄŸu ülkelerinden gelebilecek füze saldırılarından korumak için de bir Füze Kalkanı sistemi kurulmasına karar verilmiÅŸti.

2010’a kadar Füze Kalkanı sisteminin nasıl kurulacağı ve kapsama alanı, diÄŸer bir ifadeyle menzili tartışılmıştı. Bu çerçevede ABD’nin önerisi öngörülen tüm üye devletlere eÅŸ zamanlı olarak füze savunma sistemlerinin yerleÅŸtirilmesi, bunların da menzillerinin Türkiye’yi kapsamayacak kilometrelerde olmasıydı. ABD’nin bu çerçevedeki yaklaşımı Türkiye’yi koruma altına alıp almamakla ilgili deÄŸil, Türkiye’yi kapsayacak menzildeki sistemin Rusya’yı da içine alacak olmasıyla ilgili idi. O dönemde ABD, Rusya’yı, tabir yerindeyse huylandırmak istememiÅŸti.

Tehdit ne?

2010’a gelindiÄŸinde NATO’nun Rusya ile ilgili tutumunda deÄŸiÅŸiklikler baÅŸlamış ve NATO Lizbon Zirvesi sonrasında Füze Savunma sisteminin kapsama alanı ve uygulamasında deÄŸiÅŸiklik kararı alınmıştı. ABD’nin yeni baÅŸkanı Obama, sistemin kademeli kurulmasını, Türkiye’nin de koruma altına girmesini saÄŸlayacak bir yapıya dönüşmesini saÄŸlamıştı. Bununla birlikte, sistemin öncelikle Polonya ve Çek Cumhuriyeti’ne kurulması kararında bir deÄŸiÅŸiklik olmamış, ardından Baltık Ülkeleri, Romanya ve Bulgaristan ile Portekiz ve İspanya gelmiÅŸti.

Füze kalkanı sistemi, radar ve füze bataryalarından oluÅŸan, 4.000-5.000 km. çaplı bir sahada, havadan savunma saÄŸlayan bir sistem. Sistem çerçevesinde hali hazırda Polonya, Romanya, İspanya ve Türkiye’de (Malatya) kalıcı üsler bulunuyor; yani Baltık Ülkelerinde yok. Ayrıca ABD’nin Aegis füze savunma sistemi de Akdeniz’deki ABD donanmasında (6. filo) sürekli dolanım halinde. Bu arada belirtelim, Homeros’a göre Aegis etrafı yılanlarla çevrilmiÅŸ göğüs kalkanı demek.

Amaç ne?

Aegis, Lockheed Martin firması tarafından üretilen ve ABD tarafından kullanılan bir sistem olarak kullanılmakla birlikte, aynı zamanda Avrupa füze savunma sisteminin bir parçası. Dolayısıyla füze savunma sistemi konusunda NATO bünyesinde alınacak kararlarda ABD’nin ne denli ağırlığı olduÄŸunu anlamak zor deÄŸil.

Tüm bu süreç, esasen füze sisteminin NATO ülkelerini OrtadoÄŸu’daki ülkelerden, terör kuruluÅŸlarından ya da Kuzey Kore’den korumak için geliÅŸtirildiÄŸine dair epeyce kuÅŸku uyandırıyor. Pakistan’da yönetim “kötü ellere” geçip de İspanya’yı mı vuracak, emin olmak kolay deÄŸil.

Ancak ABD, NATO’nun da onayı ile Romanya’daki Füze sistemine ait üssü aktive edince, soruları daha açık sorma ihtimali ortaya çıkıyor. Romanya’da aktive olan üs, Rusya’nın doÄŸrudan NATO hedefi olduÄŸu anlamına gelir. Bu, NATO’nun Rusya’ya saldıracağını deÄŸil, Rusya’nın Avrupa’ya baskı yapacağını ima eder. DiÄŸer bir ifadeyle Füze savunma sistemi, Rusya tehdidine karşı önlem almak gerektiÄŸine dair bir ortam yaratır.

Bu hava, gerçekle ne derece uyumlu emin olmak kolay deÄŸil. Kırım ve Suriye müdahalelerinden sonra Rusya’dan şüphelenmeye uygun bir ortam var. Ancak Füze sistemi, gerçekten Rusya’yı durdurmak için mi, yoksa NATO’nun Avrupalı müttefiklerini ABD’ye daha fazla baÄŸlamak için mi, iÅŸte açık olmayan burası.

Henüz yorum yapılmamış.

* İşaretli tüm alanları doldurunuz.