Sosyal Medya

Makale

Kırım rövanşı

tarihinde yayınlandı.

AB DışiÅŸleri Yüksek Temsilcisi Catherine Ashton, Ukrayna’da devlet baÅŸkanı ülkeyi terk edip gittikten sonra hemen Ukrayna’ya koÅŸmuÅŸ ve gözyaÅŸları içinde eski baÅŸbakan Yuliva TimaÅŸenko ile kucaklaÅŸmıştı. Bu gösteri, tutuklu TimaÅŸenko’nun hapisten çıkmasını kutlama olarak görülebilir. Ama daha çok Ukrayna’da, en azından bir kısmında AB yanlılarının kazandığını ilan etmek anlamına geliyordu.

Ukrayna’da kazanılanın bir zafer olup olmadığı henüz bilinmiyor. Bir cephe kazanınca, savaÅŸ kazanılmış olmaz. Ä°ktidar karşıtlarının tümünün AB yanlısı olduÄŸu da düÅŸünülmemeli, muhalefet koalisyonunun içinde ‘tam bağımsız Ukrayna bağımsız kalacak’ diye bağıran kesimler mevcut. Bir yönetimi yıkarken ittifak yapan çevrelerin yeni Ukrayna kurulurken birbirlerine düÅŸmeyeceklerinin hiçbir garantisi bulunmuyor.

Öte yandan ve bunlardan daha önemlisi, Rusya’nın oyundan katiyen çıkmaya niyetinin olmadığını sert hamlelerle göstermesi. Catherine Ashton’un TimaÅŸenko’nun boynuna sarıldığı sıralarda, bir grup Rus parlamenter de Kırım’a gidip orada hasret gidermeye baÅŸlamışlardı.

Hareketlenen Rusya

Kırım, Ukrayna’ya baÄŸlı özerk bir cumhuriyet, halkın çoÄŸunluÄŸunu Ruslar oluÅŸturuyor; Rusya da uzun zamandır burada yaÅŸayanlara Rusya pasaportu dağıtıyor. Rusya karşıtı grupların başında Kırım Tatarları geliyor, ancak onlar yaklaşık iki milyonluk Kırım’ın sadece %12’si kadarlar.

Kiev’de Rusya yanlılarının geri çekilmeye baÅŸlamasıyla eÅŸ zamanlı olarak Kırım meydanları hareketlenmeye baÅŸlamış ve bağımsızlık gösterileri baÅŸlamıştı. Bu, Ukrayna’da AB yanlısı bir yönetim olursa, ona baÄŸlı bir Kırım istenmediÄŸini gösteren eylemlerdi. Sonunda Kırım parlamentosu iÅŸgal edildi ve Ukrayna sorunu bir bölünme sorunu haline getirildi.

Kiev ‘Batı’ tarafından çekiÅŸtiriliyorsa, Rusya da büyük askeri üslerinin bulunduÄŸu Kırım’ı öteki tarafa doÄŸru çekecek bir süreci baÅŸlattı; üstelik silahların gölgesinde. Ä°ki gün önce ordu alarma geçti ve Ukrayna sınırında askeri tatbikat yapılacağı duyuruldu. Bu, Ukrayna’nın bir kısmı için elin tetiÄŸe gitmeyeceÄŸi, ancak diÄŸer kısımları için savaşın bile göze alındığı anlamına geliyor.

Belirtelim, Ukrayna’nın tıpkı Gürcistan gibi ikiye bölünmesi, Rusya açısından anlamlı bir bölünme olmaz. Karadeniz’e kıyısı olmayan doÄŸu ya da kuzey doÄŸu Ukrayna’yı Rusya ne yapsın, yeterince toprağı var. Rusya için yaÅŸamsal olan Kırım.

Olası senaryo

Anlaşıldığı kadarıyla Kırım’da yeni bir parlamento ya da geçici bir yönetim oluÅŸacak, bu yönetim toplanıp önce bağımsızlık ilan edecek; tabi Rusya dışında kimse tanımayacak, sonra parlamento Rusya ile birleÅŸme kararı alacak. Åžimdilik izlenen yol böyle gibi.

Bu yol haritasının dünyaya hissettirilmiÅŸ olması, esasen bir tehdit. Ukrayna’nın birazına dahi razı olan Batı, bu politikasından vazgeçmezse, olacakları ima ediyor. Kırım dışında kalan yerlerin de iç savaÅŸa sürüklenme ihtimali yüksek, muhtemelen Rusya varsın bu sorunu da Ashton düÅŸünsün diyor.

Türkiye’nin kuzeyinde ortaya çıkan bu geliÅŸme, aslında Türkiye’nin güney doÄŸusundaki geliÅŸmelerle ilgili. Rusya elini Suriye’den çekmedikçe, yani Akdeniz’de kendisine yer aramaktan vazgeçmedikçe, Karadeniz’deki hakimiyetine zarar verecek giriÅŸimler sürecek gibi.

Sınırlarımızda yaÅŸanan geliÅŸmeler, yeni bir güç dengesinin kurulacağını gösteriyor. Türkiye’de yaÅŸanan sıkıntıların bu geliÅŸmelerden bağımsız olduÄŸu düÅŸünülmemeli.

Henüz yorum yapılmamış.

* İşaretli tüm alanları doldurunuz.