Sosyal Medya

Makale

ABD ve Rusya: Aynı sepete konmayan yumurtalar

Mısır’da darbe yaparak eski rejimi geri çağırmak, gayet tabi ülkede istikrarın saÄŸlanacağı anlamına gelmedi. Bu darbeyi destekleyen ABD ve bir dizi Avrupa ülkesinin Mısır’da yeni bir yapının kurulmasına giden yoldaki iç mücadeleleri tehlikeli buldukları, o nedenle çatışma ortamı dursun da nasıl durursa dursun dedikleri biliniyor.

Ancak istikrar arayışı, bizzat o ülkenin istikrarsızlaÅŸmasına yol açan koÅŸulları da hazırlar; Mısır’da da öyle oluyor. Ekonomik koÅŸullar giderek kötüleÅŸiyor, toplumsal sorunlar çözülmediÄŸi gibi muhalif kesimler de nefret depolamayı sürdürüyorlar.

Buna benzer bir durum Ukrayna’da da yaÅŸanıyor. Ancak Mısır’daki darbeyi gayet uygun bulan devletler, Ukrayna’yı askerin müdahalesi konusunda uyarıyorlar. Dolayısıyla Ukrayna’da ordu duruma müdahale etmesin, ama Mısır’da etsin denen bir durum ortaya çıkıyor.

Birçok açıdan çifte standart olarak deÄŸerlendirilebilir bu tutum. Ancak uluslararası iliÅŸkilerde çıkarlar, ilkelerin önünde gidiyor ve bu tür durumlar fazlasıyla görülebiliyor.

Rusya’nın beklentisi

Mısır’daki darbeyi destekleyenler, yönetimi ele alacak ekibin kendilerinden yana tavır koyacağını, ancak Ukrayna’da tam tersine ordunun Ukrayna’yı tamamen Rusya safına çekeceÄŸini hesaplıyorlar. Bu nedenledir ki, NATO Genel Sekreteri bile Ukrayna’yı uyardı. Bu uyarı Ukrayna devlet baÅŸkanına mıydı yoksa Putin’e mi uzanıyordu, orası da ayrı.

Ukrayna’nın geleceÄŸi, gayet açık biçimde Rusya-Batı iliÅŸkilerinin nasıl geliÅŸeceÄŸine baÄŸlı. GörüldüÄŸü kadarıyla Rusya bu ülkeden katiyen elini çekmeyecek, tıpkı Suriye’den çekmediÄŸi gibi. Suriye-Ukrayna hattını daha sıkı tutma eÄŸilimine giren bir Rusya söz konusu ve bu çerçevede Mısır’ı da gözardı etmediÄŸi anlaşılıyor.

Geçen ay Sisi’nin Moskova’ya yaptığı ziyaret sonrasında iki ülke arasında yeni anlaÅŸmalar imzalandı. Rusya Mısır’a ekonomik yardım yapacak ve silah satacak. Bir açıdan bakıldığında ABD ile Rusya’nın Mısır lideri konusunda uzlaşı içinde oldukları düÅŸünülebilir. Ancak öte yandan Rusya’nın Mısır ilgisi, gayet rekabetçi bir adım olarak da görülebilir. Batı Ukrayna’yı kaşıdığı ölçüde, Rusya Mısır’la yeni iliÅŸkiler kurar, bu yolla Suriye’deki varlığını da koruma altına alabilir.

Rusya’nın Mısır’a olan ilgisi rekabetçi bir siyasetin tezahürüyse, ABD’nin de alternatif adımlar atması beklenir.

ABD’nin beklentisi

ABD’nin ilk alternatif adımının İran ile iliÅŸkileri normalleÅŸtirme olduÄŸu unutulmamalı. Bununla birlikte baÅŸka giriÅŸimlerin de devrede olduÄŸu anlaşılıyor. ABD’nin Kıbrıs konusuna dahil olması, DoÄŸu Akdeniz’deki enerji kaynaklarının taraf ülkeler arasında baÄŸ oluÅŸturması için çaba göstermesi bunlardan bazıları.

Söz konusu yeni giriÅŸimlerde ABD açısından iki kritik ülke olduÄŸu açık. Bunlardan birisi Türkiye. ABD, Türkiye’nin siyasal veya ekonomik krizler yaÅŸayıp yaÅŸamayacağını, müttefikleriyle birlikte çalışıp çalışmayacağını bilmek istiyor. İkinci ülke olan İsrail’den de ABD’nin iÅŸini kolaylaÅŸtıracak adımlar atmasını bekliyor. Bu adımlar Türkiye ile iliÅŸkileri geliÅŸtirmek, Filistin konusunda da yol almak.

Türkiye ya da İsrail, ABD’nin stratejik beklentileri açısından olumsuzluk ihtimali taşıyor ise, hiç kuÅŸkusuz bu iki ülkeye alternatif iliÅŸkiler kurabilir, hatta kurduÄŸu yeni iliÅŸkiler Türkiye ve İsrail’i son derece zor durumda da bırakabilir.

Henüz yorum yapılmamış.

* İşaretli tüm alanları doldurunuz.