‘Bölgesel ortaklara yardım etmek önemli’

ABD’nin, Suriye’nin kuzeyinin IŞİD’den temizlenmesi için Ankara’ya yaptığı “Suriye Demokratik Güçleri’nin yeniden dizayn edilmesi ve PYD’nin etkisinin kırılması” önerisinin yer aldığı Al Jazeera haberi, ABD DışiÅŸleri Bakanlığı Sözcü Yardımcısı’nın günlük basın bilgilendirme toplantısında soruldu.

Sözcü Yardımcısı Elizabeth Trudeau, bu yönde çıkan haberi görmediğini söyledi ancak konuyla ilgili şu yanıtı verdi:

“Haberi görmediÄŸim için doÄŸrudan bu yorumlarla ilgili konuÅŸmayacağım. Ama tabii bu konuyu, özellikle Türkiye’nin bu sınırın kapatılması yönündeki çabalarına destek olmanın önemini konuÅŸtuk. Aslında bugün Ruslarla ortak açıklamamızda da buna deÄŸindik. DAEÅž’in maddi yardım ve insan desteÄŸi almamasını garantilemek için bölgesel ortaklarla birlikte gösterdiÄŸimiz çabaları artırma ve bu ortaklara yardım etmenin önemine de deÄŸindik. Yani bu aslında açıklamada var.”

ABD’nin Ankara’ya önerisi

Al Jazeera'nin edindiÄŸi bilgilere göre, Suriye’nin kuzeyini IŞİD’den temizlemek için Ankara’nın da desteklediÄŸi muhaliflere hava operasyonları ve malzemeyle yardım eden ABD, ilerleme kaydedilemediÄŸini gerekçe göstererek bunun yerine Ekim ayında tüm grupları temsil edeceÄŸi iddiasıyla oluÅŸturduÄŸu ancak çoÄŸunluÄŸu ve lider kadrosu PYD’lilerden oluÅŸan Suriye Demokratik Güçleri’ne (SDG) desteÄŸi artırmayı planlıyor. Ancak bu eÄŸilime PKK’nın Suriye kolu olan PYD’nin Suriye’nin kuzeyinde daha fazla toprak kazanmasını kesinlikle istemeyen Ankara itiraz ediyor.

ABD, Ankara’nın itirazı karşısında yeni bir öneride bulundu. Buna göre, Türkiye sınırındaki 98 kilometre uzunluÄŸunda, yaklaşık 50 kilometre derinliÄŸindeki alanın tümü SDG tarafından IŞİD’den temizlenecek ve ardından kontrol SDG’de olacak. Ancak bu süreç baÅŸlatılmadan önce SDG içinde önemli pozisyonlarda bulunan komutanlar deÄŸiÅŸecek, yeni komutanlar Ankara’nın belirleyeceÄŸi, ABD’nin de kabul edeceÄŸi isimlerden belirlenecek.

ABD sadece komutan deÄŸiÅŸimi deÄŸil; SDG içine daha fazla Arap ve Türkmen grubun eklenmesini de önerdi. Yine Ankara’nın belirleyeceÄŸi ve ABD’nin onayından geçen gruplar, SDG içinde Ankara’nın itiraz ettiÄŸi dengeyi de deÄŸiÅŸtirmiÅŸ olacak.

PYD gerginliÄŸi

Türkiye ile ABD ilişkileri, ABD'nin Suriye sahasında PKK'nın Suriye kolu olan PYD'nin silahlı kanadı YPG'ye verdiği destekten dolayı bir süredir gergin.

ABD DışiÅŸleri Bakanlığı Sözcü Yardımcısı Marie Harf, Ekim 2014’te PYD’yi "terör örgütü" olarak görmediklerini açıklamış, Washington yönetimi Eylül 2015’te de PYD’nin silahlı kanadı YPG’yi de "terör örgütü" olarak görmediÄŸini ilân etmiÅŸti.

‘Türkiye’nin haklı kaygıları var’

Al Jazeera’nin konuyla ilgili sorularını yanıtlayan, ismini vermek istemeyen bir Ä°ngiliz diplomat da, IŞİD’in Türkiye sınırından temizlenmesinin önemine deÄŸindi. Bunun Kilis’e yönelik saldırıların sona ermesi için de ÅŸart olduÄŸunu belirten diplomat, yöntemi üzerine görüşmelerin sürdüğünü söyledi. Ankara’nın PYD kaygısına deÄŸindi:

“Suriye’nin kuzeyinde yapılacak tek ÅŸey IŞİD’i güneye doÄŸru sürükleyerek bölgeyi temizlemektir. Bunun nasıl yapılacağı ile ilgili görüşmeler, hazırlıklar sürüyor. Türkiye’nin burada Kürt savaşçılarla ilgili haklı kaygıları var. Ne yapabileceÄŸimiz konuÅŸuyoruz.”

Ä°ngiliz diplomat, muhaliflere daha fazla destek verilip verilmeyeceÄŸi sorusuna ise “Ankara’nın da desteklediÄŸi ılımlı muhaliflerin IŞİD’le mücadeleye odaklanabilmesi için öncelikle rejim ve Rusya’nın bombardımanına son vermesi gerekiyor. Böylece o cepheyi bırakıp IŞİD’e karşı savaÅŸabilirler. Paris’te bunun için dışiÅŸleri bakanları toplandı. Bir sonuç alınabilmesini bekliyoruz” yanıtını verdi.

Paris’te dışiÅŸleri bakanları toplandı

9 Mayıs Pazartesi günü Paris’te Türkiye, ABD, Suudi Arabistan, Katar, BirleÅŸik Arap Emirlikleri ve Fransa’nın dışiÅŸleri bakanları bir araya gelmiÅŸ, 27 Åžubat’tan itibaren Suriye’de devreye giren ancak Rusya ve rejimin sivillerin yaÅŸadığı bölgelere, hastanelere yönelik saldırılarıyla ihlâl edilen ‘çatışmaların durdurulması’ kararını yeniden yürürlüğe sokmak için görüşmeler yapmıştı.

Görüşmelerin öncesinde ABD ve Rusya ortak bir açıklama yayınlayarak çatışmaların ülke genelinde durdurulması ve yeniden ihlâl edilmemesine olan baÄŸlılıklarını tekrarladı. Açıklamada, Rusya’nın Suriye rejimiyle birlikte, sivillerin ve ateÅŸkese taraf olan grupların çoÄŸunlukta olduÄŸu bölgelerde hava operasyonların en aza indirilmesi için çalışacağı da belirtildi.

Kaynak: Al Jazeera, state.gov