Sosyal Medya

Makale

Tahsil

tarihinde yayınlandı.

Tahsil kelimesi, kökeni itibarıyla Arapça bir kelimedir ve dilimize Arapçadan geçmiştir. Kelime yapısı, türediği kök ve anlam dünyası bakımından oldukça zengin bir geçmişe sahiptir.

Sülasi (üçlü) Kök: Kelimenin aslı, h-s-l köküne dayanır. Bu kök yalın haliyle (hıllet/husûl) "ortaya çıkmak, meydana gelmek, hâsıl olmak, payına düşmek" anlamlarına gelir.

Tahsil kelimesi ise tef'il babından masdardır. Günümüzde kullandığımız "hâsıl" (ortaya çıkan, üreyen), "mahsul" (ürün, elde edilen şey) ve "hâsılat" (gelir) kelimeleri de aynı kökten türemiştir.

Sözlük anlamı itibarıyla "toplama, bir araya getirme, elde etme" demektir.

Dolayısıyla "husûl" (meydana gelmek) iken, "tahsil" "meydana getirmek, bir şeyi gayretle elde etmek, devşirmek" anlamına dönüşür.

Toplamak ve Ortaya Çıkarmak: Bir şeyi dağınık halden toplamak, bir araya getirmek. (Örn: Topraktan mahsulü, yani ürünü toplamak).

Maddi Kazanç Sağlamak: Alacakları, vergileri veya parayı bir araya getirip biriktirmek (Günümüzdeki mali anlamı: Tahsilat yapmak).

İlim ve Bilgi Toplamak: Bilgiyi parçalar halinde, emek vererek zihne aktarmak, ilim rütbesi elde etmek (Günümüzdeki eğitim anlamı: Yüksek tahsil yapmak).

Hâsıl: Ortaya çıkan, meydana gelen (Örn: Hâsıl olmak).

Mahsul: Elde edilen şey, ürün, ekin.

Hâsılat: Toplanan para, elde edilen gelir.

Husul: Gerçekleşme, meydana gelme (Örn: Husule gelmek).

Muhassıl: Osmanlı'da vergi toplayan görevli (Vergi tahsildarı).

Eğitimde tevhid referanslı bilgi ile zihne görgü ve yetenek "tahsil edilir" (kazandırılır); finansta ise helal-meşru emeğin ve ticaretin karşılığı olan değer "tahsil edilir" (toplanır). Sonuç olarak tahsil, ister zihinsel ister maddi olsun, bir biriktirme ve değer elde etme sanatıdır. Toplumların refahı, tevhidi iyi anlamış, özümsemiş tevhidi eğitim almış (tahsilli) bireylerin yönettiği, hukuki ve mali mekanizmaları tıkır tıkır işleyen (tahsilat sorunu olmayan) sistemlerle mümkündür.

Yasin AYDOÄžAN

Henüz yorum yapılmamış.

* İşaretli tüm alanları doldurunuz.